Affichage des articles dont le libellé est Chant populaire religieux. Afficher tous les articles
Affichage des articles dont le libellé est Chant populaire religieux. Afficher tous les articles

mercredi 20 avril 2011

Taqsiṭ n Sidna Yusef (Histoire de Joseph)

http://www.dailymotion.com/video/x4ov5m_laxwane-n-ath-yahyia-michelet-parti_people partie1(Tazwara ar tlemmast)
http://www.dailymotion.com/video/x4s9bq_lexwane-n-ath-yahya-michelet-ain-el_people partie2 (Di tlemmast ar Tagara)
Taqsiṭ n sidna Yusef 

(Chant du patrimoine religieux de Kabylie)
in Poèmes Kabyles Anciens de Mouloud MAMMERI


Ll.1
Sslat ɣefk a nnbi Lɛednan
S lɛad l-lehwa f ṛṛef
S lɛad n tmurt d igenwan
D ttejṛa igezmen texlef
Ɛad l-lebḥuṛ d iselman
D lerwaḥ si mkul ccḍef


Ll.7
Bismilleh ard bduɣ inan
Fhem a w’llan d lɛaref
Ccix yettrebbin lexwan
Cciṭan m’ad ɣefs ixḍef
Neɣ win zeddigen am-maman
Taxlift n sidna Yusef


Ll.13
Ikker-d d aqrur d ameẓyan
Iṛuḥ di target yetlef
Isnɛet-as lerbayeḥ illan
Lḥanin lmuceṛṛef
Seǧǧeden-as wagur d yetran
Di tegnaw ay-d iweqqef


Ll.19
Ikker-d tasebḥit ican
Ɣer baba-s ay-gessuref:
A d alseɣ leḥdit yeḍṛan
Bab n ṣṣeḥ m’ad itxewwef?
Seǧǧeden-i waggur d yetran
Di tegnaw i-d gan ṣṣef


Ll.25
Sidna Yaɛqub zzin Leqṛan
D amɣar icab iwellef
Ifesser asen-d lemanam:
Wa d sser ḥed m’a-t-ikcef
Yusef ad yuɣal d sselṭan
Ad fellas iddu walef



Ll.31
Atmaten-is segm’ay slan
Imiren ay-d bdan ṣṣef
(bdan la ččudun ṣṣef)
Nnejmaɛn deg ddiwan
Ar heddṛen deg leḥsayef :
( kul yiwen lqelb-is yeknef)
Yusef ad yuɣal d sselṭan
Nekni fellaɣ d imseqqef


Ll.37
Ṣṣbeḥ begsen-d I lḥiwan
Izmer Rrebbi ad ɣefs ilṭef
A t lemkaḥel am-izerman
Dɛan-d ad iddu Yusef:
A-t-nḥeṛṛeb deg lmidan
Mi-gwet iḥejl’ a tt-ixḍef


Ll.43
Inɛam uẓidan n llsan
Ibges idɣ’ad issuref
Tikli m milayen ay ddan
Ibɛad ɣef temdint ccḍef
Gren-t deg lbir yelqan
Ucebḥan deg lewṣayef


Ll.49
Idegger it id uqerṣan
S ifassen-is izzi yeṭṭef
Ala s-icellex iḍudan
Di tlaba la-s-d itellef :
Aṛṛa leḥdid s lɛejlan
Annedbeḥ ssidna Yusaf


Ll.55
Iɣli di lbir iqwan
Deg-gwaman i-d-itḥewwef
Llafɛa d adrar itɣan
Temmuger it-id at-t-xḍef
Jibril d bab l-leḥsan
Mbaɛid I t-id iccelqef



Ll.61
Ṛebbi d bab n tezmert iqwan
Jibril yumer-d ɣer-s s lxef:
G as-d lḥiǧab ɣef-faman
Ammar a-t-id yaweḍ ccḍef
A-t-ǧaɛleḍ seg-gw’itḥayan
Ɛetq-it u ryexdim ay ɣef


Llafɛa idub-itt leɣmam:
(llafɛa nni din yellan)
Tuɣal am teẓḍitt teḍɛef
Sebɛa snin ay din kkan
Nettat d sidna Yusef
Seg-gellid w’ibbwin laman
Ur izmir ad itxewwef



Tameddit mi d twellan
Ferḥen-d ḥed ur-d iɣulef
Sidna Yaɛqub isteqsan:
A nida n-teǧǧam Yusef
(A ani day n-teǧǧam Yusef?)
Ul-iw yeččur d lxufan
Tasa-w la treɛed la tneccef


Iqubel-it yiwen d aɛlayan
Tban ɣef wudem-is tesḍef:
Yusef ur izmir i-yberdan
Ɣer deffir i-getxellef
Ma yeqqim ma bqa laman
Uccen iqesd-d asulef


Laɛmala iṛced sselṭan:
A rd iy-d nnejmaɛen a ṣṣef
Ḥeṛṛben-d amzun d imenɣan
Di lɣaba ibdan ucawef
Ṭtfen-t-id mbla lmidan
Ḥuzzan-d ddib s-ukerref
(mebla lbarud d kwellef)


Iggul as Uḥeq Leqṛan
D lḥeǧǧaǧ sbaɛyn alef
D uwḥid Lleh i-tt-incan
Winna i-tt-ibnan tewqef
Xdɛaɣ-k a nnbi di laman
Ma jegḥeɣ sidna Yusef


Sidna Yaɛqub zzin Leqran
D amɣar icab iwellef
Ul-is yeččur d lxufan
Tasa-s tṛaɛed la tneccef
Mi-tt yerra ɣef lbesṛan
Se gwassen i-getkeffef


Tɛalmeḍ a Lleh akken tṣaṛ
Ayen ikka di lbir yeɣḍes
Ṭṭaɛfan yeɣleb amesmar
Neɣ afrux ifirelles
Leqdaɛ ay-t iran d ssbeṛ
Aḥnin a-t-id iwanes


Yiwen was ruḥen teǧǧaṛ
Deg unebdu mačči d maɣres
Iṭij ɣefsen ay-d ineqqeṛ
W’ittafaṛen ad itteḥṛes
La ttnadin ɣef lebnader
Lbir bedden s-ixef ines


D ddlu mi-t id iḍeggeṛ
Llxiḍ icudden yeqyes
Ittraǧu belleh a-d yačaṛ
S lḥirf’a-t-id issukkes
Lǧid segmi-d itfakeṛ
Idda-d Yusef zdaxel ines



Ṭajer segmi iḥekkeṛ
Laɛqel icɣeb ifrawes
: Acuk a hada lxaṭeṛ?
Bɣiɣ-k at thedreḍ an ḥes
: Kkes-iy-n lajer-ik meqqer
Ɣur Rebbi nnṣib-ik yekmes



Ikkes-it-id yuli-t wadal
Ɣas iẓṛi la-d ittifif
Aksum iṛeqqen am lehlal
Yuɣal am zerzur uḍɛif
(irra-t lleh bḥal lewṣif)
Itmeḥḥen lǧid ur tt iklal
Ziɣ Rebbi iḥeddeṛ-it i-lḥif



Yaɛnu ssuq ibbweḍ it deg uzal
Iqsed ɣer bab n tteklif
Irra-t deg ufus i-wdellal
Ar yess ittnadi d-lewṣif
Iqbeḍ deg-s geddac n rryal
Ar ugellid ur neɛrif


Ssuṛa tbedd am lexyal
Taksumt-is tecba lewṣil
A Blal a la-s-d isawal
Ur t-yeɛqil d mmis n crif
Selṭan illan seg mejhal
Irẓa-t Rebbi di ttnaṣif


: A nnebnu lberǧ s waɛjal
Adɣaɣ ɛabbi-d a lewsif
D Rebb’ i d bab l-lektal
Kfan lebruj s ttsaqif
Imir kfan yir wussan
Yaɛqel-it d mmis n ccrif


Ur t-issin ḥed wi-t-ilan
D awḥid i-n-iǧǧan yemmas
Irr it ɣer lberǧ lɛalyan
Iseggeb as seg lmuna-s
Ifreḥ mi kfan yir wussan
Ssuṛa yebɣ’ a-t-id as


Bu lqed igman s lmizan
Tamzurt is tedd’ al ammas
Timmi d lmidad iɣman
Tiṭ d ajeǧǧig temmiḥwas
A seḍsu xir lwizan
D sser yettudum fellas


Zzuǧa ugellid i-t-yeẓṛan
Di ssuṛa-s yudef lweswas
Taɛnu-t ɣer lberǧ lɛelyan
Tettwehim di ssifa-s
Ar tettṛeccid di isednan
Deg fassen xedmen lembwas


Tesawel a cbab ameẓyan
Ccaɛra n tzibba uɣilas
Dɛaɣ k s-Elleh i-tt-yencan
D netta’ i tt-ibnan tqas
Rniɣ ak nnbi Lɛadnan
Akw d ṛebɛa lxulafa-s


XXX.175
A lxetyar yifen akw irban
Iḥub waɛziz ifka-yas
Fteḥ fellaɣ lbiban
Tesresḍ-aɣ lebni ɣef lsas
Cehhdet a kra da yellan
Ma llan ddnub mḥan-as


(Inna-yas) : Isem Yusef iyi rran
Akk’ i-iy-uran deg-wkeṛṛaṣ
Ur am telliɣ lbiban
Ur lliɣ d bu tirwas
Ṛebb’ar lmendad iwala n
W’ iẓran abrid ixḍa yas


Terẓa tabburt leḥdur kfan
Ɣer daxel i teẓdem fella-s
Temmeɣ as f-tqenduṛt iṣfan
Teǧǧ limaṛa g-lkeswa-s
Yusef d ccateṛ yellan
Izzi iqleb irwel-as


Ul yeččur ihba-tt waṭan
Teggul atterceḍ zzuǧa-s
Cehden-d inagan ṣeḥḥan:
Lxelq-a yeɛdda tilas
A-t-seǧǧneḍ kečč d selṭan
(a t seǧǧneḍ di lḥebs bbwaman)
Neɣ ard a-t-tqerṣeḍ s ṛṛsas


Yurga ugellid lmanam
Ur ifhim ḥed lmaɛna-s
Yufa rbaɛṭac n testan
Sbɛa zaydin sebɛa nqas
La ttmeččant tiden iqebbwan
Yuki-d yaɛbed tinexsas


Ijmaɛ-d ṭṭelba yeɣran
D kra irefden akwerras:
A rd alseɣ leḥdit iḍṛan
Fhem a w’illan d ameḥḥaṣ
Ugadeɣ gwran-d yir wussan
Ibɣa rebbi ad iy’iqas


Ufiɣ-en ṛbaɛṭac n testan
Sbɛa zaydin sbɛa nqas
La ttmeččant tiden iqebban
Yeɛzem rebbi ad iy’iqas
Ulac wi-tt-id issefran
S kra yellan di lḥekma-s


Ay gellan din di lquman
Yeɛdel wemnay d uterras
D ameẓyan neɣ d ameqran
Ḥed ur as issin leqyas
La steɛǧiben g lmanam
Ur ifhim ḥed lmaɛna-s


Yenṭeq lewzir din yellan
Ɣer ṣelṭan yesfehm-as
: Yella yiwen deg mesjan
Win d lɛaref di lkeyyas
Maɛlum iferreẓ iberdan
Ccirat sehlent fellas


Inn ayas : Awi-d ukan !
Tarwiḥt atta di tteqḍas
Ceggɛat ɣures s lɛejlan
Sufeɣt-ett-id seg meḥbas
Ma ifuk-iyi seg ɣeblan
Aqli d lewzir seddaw-as


Yusa-d Yusef ar as ṛejɛan
Yefra-tt ssbaɛ bu tissas
Lɣaci nni din yellan
Akken ma llan sellemn as
Yusef yuɣal d sselṭan
Netta d lewzir seddaw-as


Fehmet a kra da yellan
Kulwa yettraǧu lqesma-s
Ɣur ugellid i tt-yencan
A gxeddem Rebbi di ṣṣenɛa-s
Tameṭṭut nni-t yeẓran
Ziɣ tura-yas d zuǧa-s

Yusa-d useggas yulwan
Yuẓa-d ɣer madden lexṣaṣ
Cceṛ yuɣ-d kul amkan
Kulwa yettnub ɣef tarwa-s


Maṣeṛ tucbiḥt l-lbiban
Sidna Yusef di ttnaṣfa-s
Ixeddem deg lemḍameṛ
I madden ad aǧwen fellas
Bbḍen-t-id at ileɣman
Yaɛqel arraw n baba-s


Yeqleb s axxam s lɛajlan
Liḥala tbeddel fellas
Isuma-t id ufuḥan
Iblis yella d amenḥas
: S atmaten ik-yezwar qeḍran
Mḥu-ten deg yiwen was


Ixza-t idehb ufuḥan
Iɣerreq-it seg tama-s
Iṭṭef lektub ayen illan
Deg rebbi-s irba’akeṛṛas
Yeẓẓra lǧennet ṛṛedwan
Ittmuqul deg ttnasfa-s


Isteqsa leǧyus wilan
Mekkul w’ad-d imel lǧadda-s
Sidna Yaɛqub may-s nnan:
Ladɣa ma mazal tarwa-s?
Ma yedder tegm-as leḥsan
Ma yemmut sedqet fella-s


D widak nn’i-t-yenɣan
Ṛebbi yebbi-d lqiṣaṣ
Isteqsa-ten af lǧiran
Yerna tamɣart ggemma-s
Yenna-yasen acu tebɣam
Nwan ad aǧwen fellas


L.287
Icṛeḍ aqcic d ameẓyan:
(ma tebbim-iyi-d ameẓyan)
Ɣas win ay bɣiɣ a-d yas
Attawim seg gwayen illan
Lerẓaq attɛabim kullas
Ma tugim cceṛ iban
Int-as a d-cehdent tullas
(Ma ur-d iidi laẓ iban/
d cceṛ attebnum fellas)


L.293
Qqlen-d ulah accemma
Lhan d waɛbad n tnexsas
Leṛḥal werken-d isuka
Nutni rrwi rekben fellas
Swayes ara nqabel laɛyal
A lhejna deg gir seggas
(Ɣerzen tiɣrar akken llan
Nitni rrwi rekkben fellas
Bbwin abrid s ineẓman
Amek ara qablen babas)


L.I.299
Sidna Yaɛqub may s-nnan
Isud lɛabd ma iḥess-as:
(La-s heddṛen ur issemḥas
Icɛaf tcehm-it tasa-s)
Nwiɣ ur-d-ǧǧim laman
Si Yusef iɣaben ur-d-ittas
Fkan-as lɛahud iṣeḥḥan
S ṛṛṣaṣ ad qablen fella-s


LL.305
Ṭṭmana di mkul mkan
Lḥif ma iɛedda fellas
Iḍeleb-it-id sselṭan
D lwaǧeb annesbeṛ I lḥekma-s
Yak yuɣal seg gw’issetḥan
Mi keṭṭren tuzzma fellas


Ll.311
Iffeɣ di temdint w’illan
Icidd-ed tarbaɛt aṭas
Iseggb-asen di ṭhellan:
(Teẓram a yidi yeḍṛan)
Mm’a t-terrem d alemmas
Fekt iyi lɛahed iseḥḥan
Di lxuf atqablem fellas


Ll.317
Taggara mi-d twellan
Bbwin-d abrid s weḥwas
Ɣer Maṣer ucbihḥ l-lbiban
Yusef ires di ttnasfa-s
Qqesden-t uẓidan n llsan
Inɛem ad aǧwen fellas


LV.323
Ttexmim yedda di tteqlan
Yezzi ɣer wexdim iml-as:
Xdem lebɣi-k di lkilan
Atterreḍ zyada fellas
Ad inneḥsab di lxeyyan
A t-iṭṭef ccrɛa imeḥbas
Neɣ (Selṭan ilɛa axeddam
Ala lkil I d lḥirfa-s:
M’ara tɛaddiḍ ar lmizan
Ameẓyan nni zeggd-as
W’ibbwin zzyada d lkilan
A t-iṭṭef ccṛɛa imeḥbas)


LVI.329
Iḥer-d lqebḍ l-letman
Kulw’ad d-imud si sselfa-s
Lɣaci am lwidan
Axdim iwaqɛa di lexlaṣ
Qellben zzyada w’isɛan
neɣ Ukren zzyada w’iẓṛan
Kksen-tt-id gg selɛa-s


LVII.335
Ibbwi-t ɣer lberǧ lɛalyan
Isḍill-it af lbaḍna-s
Ar as iheddeṛ yettru
Imiren I t-yeɛqel d gma-s
Iḥku-yas ayen yeḍṛan
Isal f-femɣar n baba-s


LVIII.341
Isteqsa-t f lǧiran
Akw t-temɣart ggemmas
Ikks-ed taqenduṛt n ccan
t-tin i-d ifka limaṛa-s
Rran-tt –id deg sselɛa
Ɣer daxel ɣerrzen fellas



LIX.347
Tamdint ur ɛad i tt-walan
S axxam tqeddem rriḥa-s
Sidna Yaɛqub mi-tt israḥ
Ibda la inedder am ɣilas
Ma day mačči d cciṭan
Yusef tebbwiḍ ii-d-rriḥa-s


LX.353
Fekn-as taqenduṛt n ccan
Isself awudm-is aṭas
Ifetḥ-as Rebbi lbiban
Assen i-gefṛez iḍ ɣef was
Usa-d leḥbab akken llan
S lferḥ akw rzan fellas


LXI.359
Izzi-d s wudem-is ican
Laɛqel-is mi-d-iskefkef
Inna-yas a tarwa zwiret
Ɣer wanda yezdeɣ Yusef
Tikli n telt chuṛ akteṛ
Di ssɛa i tt-issuref


LXII.365
Ferḥent lmuluk deg genwan
Imlal d babas Yusef
Ala s-iheddeṛ ar ittru
Ɛaḍem n ssaqya ff ṛṛf
Iḥka-yas leɣbayen aṭas
Ay geḍṛan d yemcennef


LXIII.371
Inna-yas Sebṛ a memmi
Ṛebbi yefka-d asulef
Almaten-ik ass a ten-mḥuɣ
S ssif akw a ten-nḥerref
Iǧuwb-it-id s wawal
Mmmis yellan d lɛaref


LXIV.377
Inna-yas xzu cciṭan
Nɛel Iblis ad ak-yanef
Lqaḍaɛ d ssbeṛ I t-yernan
Nekwni di Lleh ay neṭṭef
Ṛebb ar lmendad iwala
Neɣra mačči daa netlef


LXV.383
Rran nnzah d ameqqran
Ɣef lxil ibda ucewaf
Igenwan sebɛa tmura
Ferḥen s Sidna Yusef
Aḥnin iddel-it yeɣ reḥma
Di lḥwḍ n nnb’ id –icucef


LXVI.389
Ttxilek a Lleh mulana
Aḥnin I t-ibnan tewqef
Dɛaɣ-k-in s lambiyya
Sḥaba d Sidna Yusef
Taɛfud I kra yella da
Di lḥewḍ n nnb’ad d-ncucef
Neɣ si lfirdus ad d-necucef